Christian Reuter


Christian Reuter (ochrzczony 9 października 1665 r. w Kütten koło Zörbig; zm. prawdopodobnie po 1712 r.) - niemiecki pisarz w okresie baroku. (wyznania ewangelickiego)

Życiorys


Christian Reuter pochodził przypuszczalnie z zamożnej rodziny chłopskiej, jego pradziadek był burmistrzem w Zörbig koło Halle. Po ukończeniu gimnazjum (Domgymnasium) w Merseburgu studiował od 1688 r. prawo w Lipsku. W Lipsku opublikował pod pseudonimem, Hilarius, komedię »L’honnéte femme oder Die ehrliche Frau zu Pliszine« (1695), w której wydrwił miejskie towarzystwo Lipska, a szczególnie swoich gospodarzy Annę Rosine (jako Frau Schlampampe) i Eustachius Müller (jako Schelmuffsky). Po kilku procesach sądowych w latach 1695-1699 został najpierw wtrącony do karceru, potem czasowo, a później trwale relegowany z uniwersytetu. Od 1700 r. służył jako sekretarz u Rudolfa Gottloba von Seyfferditza na dworze w Dreźnie, ale po napisaniu kolejnych satyr został zwolniony. Po tym jak nie powiodły się jego plany kontynuowania studiów w Wittenberdze był najpóźniej od 1703 r. poetą piszącym wiersze okolicznościowe na dworze króla pruskiego Fryderyka I (1657-1713). O jego życiu po 1711 r. nie ma żadnych świadectw.

Znaczenie


Pisma Reutera ukazywały się najczęściej anonimowo. Jego komedie jak np. »L’honnéte femme oder Die ehrliche Frau zu Pliszine« (1695) są poświęcone rozbieżnością między wznoszącym się mieszczaństwem i upadającą szlachtą, szydzą z dążenia do posiadania i ciemnoty szlachty. Ta tematyka pojawia się również w jego głównym piśmie, powieści »Schelmuffskys Warhafftige Curiöse und sehr gefährliche Reisebeschreibung zu Wasser und zu Lande« (1696/97). Powieść przedstawia postać Nicolasa Faretsa jako wszechstronnego i równomiernie ukształtowanego mężczyznę i ponownie ironicznie postać Anny Rosine Müller jako Frau Schlampampe. Czołową postacią jest jej syn, którego imię staje się odzwierciedleniem typu literackiej "szelmy". Sprzeczność aspiracjami i rzeczywistości demaskuje także komedia »Graf Ehrenfried« (1700), która jest reminiscencją sztuki Moliera »Świętoszek«.

Polityczną podstawą jego parodii stosunków na dworze w Dreźnie jest także potajemna zmiana wyznania 1 czerwca 1697 r., z ewangelickiego na katolickie, saksońskiego księcia Friedricha Augusta I von Sachsen, w celu zostania królem Polski, jako August II Mocny (1670-1733). Dzięki satyrycznej krytyce absolutystycznego społeczeństwa jego twórczość zaliczana jest w historii literatury do okresu między barokiem a wczesnym oświeceniem.

Podczas gdy w okresie oświecenia było małe zainteresowanie jego twórczością, to zainteresowali się nią później pisarze tacy jak: Georg Christoph Lichtenberg (1742-1799) i Gottfried August Bürger (1747-1794), a także romantycy Clemens Brentano (1778-1842) i Achim von Arnim (1781-1831).

Dzieła (wybór)


  • Le Jouvanceau Charmant Seigneur Schelmuffsky, Et L' Honnéte Femme Schlampampe, representée par une Opera sur le Theatre à Hambourg. 1690.
  • L' Honnéte Femme Oder die Ehrliche Frau zu Plißine. 1695.
  • La maladie & la mort de l' honnête femme, das ist: Der ehrlichen Frau Schlampampe Krankheit und Tod. 1696.
  • Monsieur le Harlequin oder des Harlequins Hochzeit. 1696.
  • Schelmuffskys Warhafftige Curiöse und sehr gefährliche Reisebeschreibung Zu Wasser und Lande ... Theil. 1696/97.
  • Graf Ehrenfried. 1700.

Literatura


  • Georg Ellinger: Reuter, Christian. W: Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Tom 28, Duncker & Humblot, Leipzig 1889, s. 314-218.
  • Jörg-Ulrich Fechner: Reuter, Christian. W: Neue Deutsche Biographie (NDB). Tom 21, Duncker & Humblot, Berlin 2003, ISBN 3-428-11202-4, s. 461.

Linki