Fryderyk II Oldenburg


Fryderyk II Oldenburg (ur. 1 lipca 1534 r. w Haderslev; zm. 4 kwietnia 1588 r. w klasztorze Antvorskov, gmina Slagelse) - król Danii i Norwegii w latach 1559–1588. (wyznania luterańskiego)

Uczestniczył w I wojnie północnej w latach 1563-1570 wraz z Rzecząpospolitą (do 1569 Koroną Królestwa Polskiego i Wielkim Księstwem Litewskim), Szwecją, Carstwem Rosyjskim i Lubeką o podział Inflant oraz hegemonię na Morzu Bałtyckim, tzw. Dominium Maris Baltici. 13 grudnia 1570 r. podpisano w Szczecinie porozumienie pokojowe ze Szwecją, w wyniku którego Fryderyk II zrzekł się pretensji do korony szwedzkiej, potwierdzono rozwiązanie unii kalmarskiej, a król szwedzki zrezygnował z roszczeń do korony Norweskiej, Skanii, Gotlandii i Hallandii oraz wypłacił 200.000 talarów odszkodowania.

Poprawił finanse państwa, wspierał rolnictwo i handel, ograniczył przywileje niemieckiej Hanzy, był patronem sztuki i nauki, szczególnie astronomii. Zlecił wybudowanie dwóch obserwatoriów astronomicznych Uraniborg i Stjerneborg na wówczas jeszcze duńskiej wyspie Ven, na której Brahe (1546-1601) prowadził badania przez 21 lat. Już w 1560 r. zrewolucjonizował żeglugę, dzięki budowie nowoczesnych latarń morskich.

Został pochowany w katedrze w Roskilde na duńskiej wyspie Zelandii.

Genealogia


Ojciec Chrystian III Oldenburg (1503-1559), król Danii i Norwegii od 1534 do 1559 r.; matka Dorota Saska (1511-1571), księżna Saksonii- Lauenburga, później królowa Danii i Norwegii; - ożenił się 20 lipca 1572 r. z Zofią Meklemburską; dzieci

  • Elżbieta (1573-1626), żona ks. Brunszwiku-Wolfenbüttel Henryka Juliusza,
  • Anna (1574-1619), późniejsza królowa Szkocji,
  • Chrystian IV (1577-1648),
  • Ulryk (1578-1624), biskup Schwerina,
  • Augusta (1580-1639), żona ks. Szlezwiku-Holsztyna-Gottorp Jana Adolfa,
  • Jadwiga (1581-1641), żona elektora saskiego Chrystiana II,
  • Jan (1583-1602), zaręczony z Ksenią, córką Borysa Godunowa.

Literatura


  • Wilhelm Suhr: Friedrich II. W: Neue Deutsche Biographie (NDB). Tom 5, Duncker & Humblot, Berlin 1961, ISBN 3-428-00186-9, s. 580.