Karl Lappe


Karl Lappe (ur. 24 kwietnia 1773 roku w Wusterhusen; zm. 28 października 1843 roku w Stralsundzie) – niemiecki i pomorski poeta, współzałożyciel literackiego tygodnika Sundine. (wyznania ewangelickiego)

Życiorys


Karl Gottlieb Lappe był najmłodszym synem pastora w Wusterhusen. Gdy miał siedem lat zmarł jego ojciec i w tym samym roku rozpoczął naukę w szkole w Wolgast, której rektorem był Ludwig Gotthard Kosegarten. Od 1790 roku studiował teologię i filozofię na uniwersytecie w Greifswaldzie, gdzie zaprzyjaźnił się z Ernstem Moritzem Arndtem.

Po ukończeniu studiów pracował przez 8 lat jako nauczyciel domowy i uczył m.in. syna Kosegartena Johanna Gottfrieda Ludwiga Kosegartena. W 1801 roku został zatrudniony w gimnazjum w Stralsundzie i kilka miesięcy później ożenił się z Ulriką z domu Schindler (urodzoną 6 grudnia 1780 w Gustow). Dla swoich uczniów wydał Poetisches Magazin. Wiele jego dzieł poświęcone jest wydarzeniom 1813 roku. Zyskał za to miano "vaterländischer Freiheitssänger" (ojczyźniany śpiewak wolności).

W 1817 roku po ciężkiej chorobie musiał zrezygnować z zawodu nauczyciela. Osiadł w Pütte, gdzie poświęcił się pisaniu i edukacji swoich dzieci. O tym szczęśliwym dla niego okresie życia świadczą liczne wiersze. W tym czasie napisał Mitgabe nach Rügen, den Reisenden zur Begleitung und Erinnerung (1818) i Pommerbuch, ein vaterländisches Lesebuch für die Provinz Pommern (1820). W dniu 10 marca 1824 jego dom wraz z biblioteką i wcześniej publikowanymi własnymi utworami padł ofiarą podpalenia. Mimo prowadzonego śledztwa nie znaleziono podpalacza. Dzięki ogromnej uczynności ludzi, którzy cenili go jako poetę ludowego, mógł zbudować nowy dom. Po tym jak jego dwaj synowie i córki stali się niezależni, jesienią 1842 roku sprzedał dom w Pütte i przeniósł się do Stralsund. Żona Lappe zmarła 3 lutego 1851 w Greifswaldzie.

Oprócz wierszy miłosnych Lappe pisał przede wszystkim wiersze o swojej ojczyźnie Pomorzu Przednim. Udał się do niemal każdego zakątka kraju. Najczęstszym tematem jego lirycznych utworów była wyspa Rugia. W swoich wierszach chwalił piękno morza, ziemi i jej mieszkańców. Opisał również życie niektórych rodaków. Wraz z Friedrichem von Suckow założył w 1827 roku w Stralsundzie, literacki tygodnik Sundine.

Zmarł w 1843 roku w Stralsund i został pochowany na cmentarzu Frankenfriedhof. Na nagrobku zostały napisane słowa z jego wiersza Schlaf oder Tod, hell strahlt das Morgenroth (Sen lub śmierć oświeca jasny poranek). Grób został usunięty w 1960 roku.

Do jego wierszy muzykę napisali Ludwig van Beethoven, Robert Schumann i Franz Schubert.

Dzieła (wybór)


  • Gedichte, 1801.
  • Kampfgedichte aus dem Feldzuge von 1813, 1814.
  • Mitgabe nach Rügen, dem Reisenden zur Begleitung und Erinnerung, 1818.
  • Pommer-Buch oder Vaterländisches Lesebuch für die Provinz Pommern, 1820.
  • Blätter, 3 tomy, 1824-1829.
  • Sämmtliche poetische Werke, 1836.
  • Blüthen des Alters, 1841.

Literatura


  • Adolf Häckermann: Lappe, Karl. W: Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Tom 17, Duncker & Humblot, Leipzig 1883, s. 704-706.

Linki