Rudolf Wagner


Rudolf Wagner (ur. 30 czerwca 1805 w Bayreuth; zm. 13 maja 1864 w Getyndze) – niemiecki psycholog, zoolog, anatom i fizjolog. (wyznanie luterańskie)

Genealogia


  • Ojciec: Lorenz Heinrich Wagner (1774–1841), dyrektor gimnazjum;
  • Matka: N.N.;
  • Ożenił się: w 1832 z Rosalie Henke (1813–1894), najstarszą córką profesora Adolpha Henke (1775–1843);
  • Dzieci: m.in. Adolph (1835–1917), Hermann (1840–1929) i córka Sophie, która poślubiła archeologa Otto Benndorfa (1838–1907).

Życiorys


Rudolf Wagner uczęszczał do gimnazjów w Bayreuth i Augsburgu, po czym w 1822 r. rozpoczął studia medyczne na uniwersytecie w Erlangen, które od 1824 r. kontynuował na uniwersytecie w Würzburgu u Johanna Lukasa Schönleina (1793–1864). Po promocji w 1826 r. podróżował do Paryża, gdzie studiował anatomię porównawczą u Georges'a Cuviera (1769–1832). Następnie udał się na wybrzeże Normandii oraz Morza Śródziemnego, gdzie badał anatomię zwierząt niższych. W 1829 r. habilitował się pracą pt. De anatomiae, praesertim pathologicae, et physiologiae tractandae ratione commentariu na uniwersytecie w Erlangen, gdzie został Privatdozentem, a w 1833 r. profesorem nadzwyczajnym zoologii. W 1840 r. powołano go na profesora zwyczajnego fizjologii, anatomii porównawczej i zoologii na uniwersytet w Getyndze jako następcę Johanna Friedricha Blumenbacha (1752–1840), gdzie kierował tamtejszą katedrą do śmierci.

W 1852 r. Rudolf Wagner odkrył wspólnie z Georgiem Meissnerem (1829–1905) ciałka dotykowe skóry, zwane ciałkami Meissnera. W sporze o materializm (Materialismusstreit), który osiągnął w 1854 r. apogeum, był reprezentantem tradycjonalistów, podczas gdy Carl Vogt (1817–1895) stał na czele materialistów.

Dzieła (wybór)


  • Die Naturgeschichte des Menschen. Handbuch der populären Anthropologie für Vorlesungen und zum Selbstunterricht. Erster Theil. Bau und Leben des Leibes. 2 części, 1831.
  • Beiträge zur vergleichenden Physiologie des Blutes. 1832–1833; uzupełnienie 1838.
  • Lehrbuch der vergleichenden Anatomie. 1834/35.
  • Prodromus Historiae Generationis Hominis Atque Animalium. 1836.
  • Lehrbuch der speciellen Physiologie. 1838.
  • Grundriss der Encyklopadie und Methodologie der medicinischen Wissenschaften nach geschichtlicher Ansicht. 1838.
  • Icones physiologicae. 1839.
  • Icones zootomicae. 1841.
  • Handwörterbuch der Physiologie mit Rücksicht auf physiologische Pathologie. 4 tomy, 1842–1853.
  • Erinnerungen an Dr. Adolph Henke, Hofrath und Professor in Erlangen. 1844.
  • Taschenbuch der Physik im ausführlichen und übersichtlichen Auszuge: Hauptsächlicher für Studierende der Medicin; mit 329 Holzschnitten. 1851.
  • Der Kampf um die Seele vom Standpunkt der Wissenschaft. Sendschreiben an Herrn Leibarzt Dr. Beneke in Oldenburg. 1857.
  • Zoologisch-anthropologische Untersuchungen. 1861.
  • Die Chemie: fasslich dargestellt nach dem neuesten Standpunkte der Wissenschaft; für Studierende der Naturwissenschaften, der Medicin und der Pharmacie, so wie zum Gebrauche für Gewerb- und Realschulen; mit 69 Holzschnitten. 5 wydanie, 1864.

Literatura


  • Julius Leopold Pagel: Wagner, Rudolf w: Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Tom 40, Duncker & Humblot, Leipzig 1896, s. 573.
  • Annette Wittkau-Horgby: Materialismus. Vandenhoeck & Ruprecht, Göttingen 1998, ISBN 3-525-01375-2.

Linki